Եռօրյա ճամփորդություն դեպի Արատես

dsc_2930

Մենք ընկեր Սոնայի, ընկեր Սմբատի և ընկեր Շուշանի ուղեկցությամբ հրաշալի եռօրյա ճամփորդություն կատարեցինք դեպի Արատես: Սս իմ առաջին եռօրյա ճամփորդությունն էր Արատեսում: Իմ ավագ ընկերները՝ հինգերորդ դասարանցիները, գրեթե բոլոր եղանակներին եռօրյա ճամփորդությամբ եղել են Արատեսում, նախանձելի է…

Մեր ճանապարհը դեպի Արատես, տևեց երեք ժամ:Ես անհամբեր սպասում էի, թե երբ ենք հասնելու: Առաջին կանգառը Արփայի հովտում էր: Մենք դիտեցինք շուրջը, հիացանք ճերմակած բնությամբ, նկարվեցինք ու շարունակեցինք ճանապարհը:

Երբ հասանք Արատես, միանգամից գնացինք խոհանոց, որովհետև շատ քաղցած էինք: Այնտեղ շատ ձյուն կար, սար ու ձորը ձյունով էր պատված, ես համոզված էի, որ Ձմեռ Պապիկը իմ ցանկությունը կկատարի… այդպես էլ եղավ: Մենք կարծես Անտարկտիդայում լինեինք: Ընկերներով ծնեծառ պատրաստեցինք… Ծառին ձյունոտեցինք, ձնե հագուստ հագցրինք: Շատ ձնագնդի խաղացինք, ձնեմարդ պատրաստեցինք, բայց չհոգնեցինք:

Մեր օրերը Արատեսում շատ հետաքրքիր էին անցնում: Ամենահետաքրքիրն այն էր, որ ընկերներով միասին էինք… Գիշերը վառարանի շուրջ զրուցում էինք, սեղանի խաղեր էինք խաղում,  գիրք կարդում: Իմ գիրքը այնքան հետաքրքիր էր, որ բոլորը ցանկանում էին այն կարդալ:

Մաթեմատիկական չափումեր

Մեր տան հյուրասենյակի երկարությունը -6մ 40 սմ է

լայնությունը՝ — 4մ 50 սմ

մակերեսը = 6մ40սմ x 4մ 50 սմ = 640 սմ x 450  սմ = 288000 սմ քառ․

Պարագիծը՝  640 x 2 + 450 x 2 = 1280 + 900 = 2180 սմ = 21 մ 80 սմ

Չափում ենք մեր հյուրասենյակի մակերեսը և պարագիծը։

 

1.Նախադասություններում տեղադրիր համապատասխան բառը.

 /ձմեռներ, ձմեռեր, ձմեռ էր/

ա. Դա շատ ծանր, ձմեռ էր որ մենք անցկացրեցինք:

բ. Պապս ստիպված պետք է ձմեռեր  Աշնակ գյուղում;

գ. Այդպիսի ցուրտ ձմեռներ շատ կգան ու կգնան:

 

  1. Տրված բառերը երեք խմբի բաժանի՛ր` գոյական, ածական, բայ։

Եղնիկ, բարձրահասակ, այրել, առույգ, վազվզել, կարոտ, թռչկոտել, առյուծ, բարձրանալ, կրիա, դանդաղաշարժ, օգնել, փոթորիկ, հզոր, հուժկու, վագր, աղմկահույզ, զեփյուռ, ընթանալ, արցունք, արտասվել, դարավոր, խնդրել, վայրի:

Գոյական — եղնիկ,առյուծ, կրիա,վագր,արցունք,

Բայ — թռչկոտել,վազվզել,այրել,բարձրանալ,օգնել,հուժկու,աղմկահույզ,քայլել,լաց լինել,դարավոր,խնդրել,

Ածական — բարձրահասակ,աշխույժ,կարոտ,դանդաղաշարժ,փոթորիկ,հզորքամի,վայրի

3.Նախադասություններում տեղադրի՛ր տրված հոմանիշ բառերից մեկը:

Փչեց մեղմ քամի, փոթորիկ, և ծառերն օրորվեցին:

Բոժոժավոր օձերը պոչի կատարին, ծայրին ունեն զնգացող բոժոժներ:

Քնած առյուծի վրայով մի սլացավ, վազեց:

Տիգրան Պետրոսյանի հակառակորդ, թշնամի տաղանդավոր շախմատիստ էր:

 

 

Գումարման ստուգումը հանումով

Գումարման   ստուգումը    հանումով

  • Կանոն՝ 

Եթե    գումարից      հանենք   գումարելիներից   որևէ   մեկը,   կստանանք   մյուս   գումարելին։

 

Գումարելի + Գումարելի = Գումար

 

4156 + 123 = 4279

 

  1. Կատարենք գումարում և  այն ստուգենք հանումով՝

Օրինակ՝ 4156+123=4279

+ 4 1 5 6   Ստուգում՝ 4 2 7 9      
    1 2 3         1 2 3      
  4 2 7 9       4 1 5 6      

 

  1. Հանումով ստուգի՛ր՝ ճիշտ է արդյոք կատարվել գումարումը։

Օրինակ 1՝   3695+6984=10679

Ստուգում՝

7 9  
    6 9 8 4  
    3 6 9 5  

Ճիշտ է ։

 

 

Օրինակ 2 ՝ 1236+8975=10241

Ստուգում՝

1  
    8 9 7 5  
    1 2 6 6  

Սխալ է ։

 

3․Գտիր անհայտ բաղադրիչը Օրինակ՝

  -1356 =2569

 

  + 2 5 6 9  
    1 3 5 6  
    3 9 2 5  
             
             

Սիրելի սովորողներ այսօրվա ձեր աշխատանքը սա է՝

Առաջադրանքներ

  1. Կատարենք գումարում և այն  ստուգենք        հանումով

Օրինակ՝ 4156+123=4279

+ 4 1 5 6   Ստուգում՝ 4 2 7 9      
    1 2 3         1 2 3      
  4 2 7 9       4 1 5 6      

1569+9995=11564

+ 1 5 6 9   Ստ․ 4              
  9 9 9 5         9 9 9 5              
1 1 5 6 4         1 5 6 9              
                                       
                                       

 

3256+7589=10․845

+ 3 2 5 6   Ստ․ 0 5              
  7 5 8 9         3 2 5 6              
1 0 8 4 5         7 5 8 9              
                                       
                                       

 

 

 

  1. Հանումով ստուգի՛ր՝  ճիշտ      է   արդյոք   կատարվել գումարումը։

Օրինակ՝        3695+6984=10679

Ստուգում՝

7 9  
    6 9 8 4  
    3 6 9 5  

Ճիշտ է ։

1567+1299=2866 Ճիշտ է

2 6                              
  1 2 9 9                              
  1 5 6 7                              
                                       
                                       

 

1236+9995=13569 Սխալ է

1 3 5 6 9                            
    1 2 3 6                            
  1 2 3 3 3                            
                                       
                                       

 

 

  1. Գտիր անհայտ  գումարելին․

 

  +2409 = 6695

 

6 6 5                              
  2 4 0 9                              
  4 2 8 6                              
                                       
                                       

 

 

4.Գտիր  անհայտ  բաղադրիչը․ Օրինակ՝

  -1356 =2569

 

  + 2 5 6 9  
    1 3 5 6  
    3 9 2 5  

 

5284 -1589=3695

 

 

+

3 6 9 5                                
  1 5 8 9                                
  5 2 8 4                                
                                         
                                         

 

 

  1. Լրացրու նախադասությունը․

 

Անհայտ ․․․ գտնելու համար կարելի է գումարից հանել հայտնի գումարելին։

 

  • Նվազելին
  • Գումարելին
  • Արտադրիչը
  • Բաժանելին

 

  1. Ինչպե՞ս կփոխվի երկու թվերի գումարը, եթե գումարելիներից մեկը մեծացնենք 12-ով։

12-ով

  1. Երկու թվերի գումարը 26-ով մեծ է երկրորդ թվից։ Ո՞րն է առաջին թիվը։

 

26

 

  1. Գումարելիներից մեկը փոքրացրել են 9-ով, իսկ մյուսը թողել են նունը: Ինչպե՞ս կփոխվի գումարը:

9-ով  կփոքրանա

  1. Ինչպե՞ս կփոխվի երկու թվերի գումարը, եթե գումարելիներից յուրաքանչյուրը մեծացնենք 14-ով։

14+14=28

10․Աստղանիշը փոխարինի՛ր համապատասխան թվանշաններով։

 

 

 

 

+ 5 6 2 4     + 6 5 2 7      
    9 3 6       1 5 3 8      
  6 5 6 0       8 0 6 5      
                             
                             

 

 

11․Ուղիղ գծով տնկել են 10 ծառ, յուրաքանչյուր երկու հարևան ծառերի միջև հեռավորությունը 6 մետր է: Գտեք երրորդ և յոթերորդ ծառերի միջև հեռավորությունը:

4 x 6 = 24

Գումարման   ստուգումը    հանումով

  • Կանոն՝   Եթե                                                                                                                                 գումարից      հանենք   գումարելիներից   որևէ   մեկը,   կստանանք   մյուս   գումարելին։

 

Գումարելի + Գումարելի = Գումար

 

4156 + 123 = 4279

 

  1. Կատարենք գումարում և  այն ստուգենք հանումով՝

Օրինակ՝ 4156+123=4279

+ 4 1 5 6   Ստուգում՝ 4 2 7 9      
    1 2 3         1 2 3      
  4 2 7 9       4 1 5 6      

 

  1. Հանումով ստուգի՛ր՝ ճիշտ է արդյոք կատարվել գումարումը։

Օրինակ 1՝   3695+6984=10679

Ստուգում՝

7 9  
    6 9 8 4  
    3 6 9 5  

Ճիշտ է ։

 

 

Օրինակ 2 ՝ 1236+8975=10241

Ստուգում՝

1  
    8 9 7 5  
    1 2 6 6  

Սխալ է ։

 

3․Գտիր անհայտ բաղադրիչը Օրինակ՝

  -1356 =2569

 

  + 2 5 6 9  
    1 3 5 6  
    3 9 2 5  
             
             

Սիրելի սովորողներ այսօրվա ձեր աշխատանքը սա է՝

Առաջադրանքներ

  1. Կատարենք գումարում և այն  ստուգենք        հանումով

Օրինակ՝ 4156+123=4279

+ 4 1 5 6   Ստուգում՝ 4 2 7 9      
    1 2 3         1 2 3      
  4 2 7 9       4 1 5 6      

1569+9995=11564

+ 1 5 6 9   Ստ․ 4              
  9 9 9 5         9 9 9 5              
1 1 5 6 4         1 5 6 9              
                                       
                                       

 

3256+7589=10․845

+ 3 2 5 6   Ստ․ 0 5              
  7 5 8 9         3 2 5 6              
1 0 8 4 5         7 5 8 9              
                                       
                                       

 

 

 

  1. Հանումով ստուգի՛ր՝  ճիշտ      է   արդյոք   կատարվել գումարումը։

Օրինակ՝        3695+6984=10679

Ստուգում՝

7 9  
    6 9 8 4  
    3 6 9 5  

Ճիշտ է ։

1567+1299=2866 Ճիշտ է

2 6                              
  1 2 9 9                              
  1 5 6 7                              
                                       
                                       

 

1236+9995=13569 Սխալ է

1 3 5 6 9                            
    1 2 3 6                            
  1 2 3 3 3                            
                                       
                                       

 

 

  1. Գտիր անհայտ  գումարելին․

 

  +2409 = 6695

 

6 6 5                              
  2 4 0 9                              
  4 2 8 6                              
                                       
                                       

 

 

4.Գտիր  անհայտ  բաղադրիչը․ Օրինակ՝

  -1356 =2569

 

  + 2 5 6 9  
    1 3 5 6  
    3 9 2 5  

 

5284 -1589=3695

 

 

+

3 6 9 5                                
  1 5 8 9                                
  5 2 8 4                                
                                         
                                         

 

 

  1. Լրացրու նախադասությունը․

 

Անհայտ ․․․ գտնելու համար կարելի է գումարից հանել հայտնի գումարելին։

 

  • Նվազելին
  • Գումարելին
  • Արտադրիչը
  • Բաժանելին

 

  1. Ինչպե՞ս կփոխվի երկու թվերի գումարը, եթե գումարելիներից մեկը մեծացնենք 12-ով։

12-ով

  1. Երկու թվերի գումարը 26-ով մեծ է երկրորդ թվից։ Ո՞րն է առաջին թիվը։

 

26

 

  1. Գումարելիներից մեկը փոքրացրել են 9-ով, իսկ մյուսը թողել են նունը: Ինչպե՞ս կփոխվի գումարը:

9-ով  կփոքրանա

  1. Ինչպե՞ս կփոխվի երկու թվերի գումարը, եթե գումարելիներից յուրաքանչյուրը մեծացնենք 14-ով։

14+14=28

10․Աստղանիշը փոխարինի՛ր համապատասխան թվանշաններով։

 

 

 

 

+ 5 6 2 4     + 6 5 2 7      
    9 3 6       1 5 3 8      
  6 5 6 0       8 0 6 5      
                             
                             

 

 

11․Ուղիղ գծով տնկել են 10 ծառ, յուրաքանչյուր երկու հարևան ծառերի միջև հեռավորությունը 6 մետր է: Գտեք երրորդ և յոթերորդ ծառերի միջև հեռավորությունը:

 

 

4 x 6 = 24

Չալանկը

1. Բառարանի օգնությամբ բացատրիր ընդգծված բառերը:

հատընդհատ-ընդհատվող, քյոխվա-գյուղապետ

2. Պատմվածքից դուրս գրիր քեզ համար անծանոթ բառերը և բառարանի օգնությամբ բացատրի՛ր:

պատկառանքով-հարգանքով

հախառուն-համարձակ

3. Պատմվածքից դուրս գրիր Չալանկին նկարագրող հատվածները:

Մեր Չալանկը մի սև, բրդոտ շուն էր, կուրծքն ու վիզը ճերմակ, որ հեռվից թվում էր սպիտակ վզկապ։ Փոքրուց նրա ականջներն ու պոչը կտրել էին, այդ պատճառով ամառը սաստիկ տանջվում էր ճանճերի ձեռից, հողը փոս էր անում` մեջը պառկում, կամ ժամերով մտնում էր թփերի ու լոբիների արանքը և դուրս էր գալիս միայն այն ժամանակ, երբ անծանոթ ոտնաձայն էր լսում բակում կամ անցնող շան հոտ էր առնում։

Զարմանալի շուն էր մեր Չալանկը, տարբեր մարդկանց վրա հաչում էր տարբեր ձևով— մուրացկանների վրա հատընդհատ, ասես իմացնելու համար միայն. անծանոթների վրա տարակուսով, երևի մտածելով, թե հանկարծ տան բարեկամ չլինի՞. ձեռնափայտով մարդկանց վրա` հախուռն։ Ինչպես երևում էր, փայտ չէր սիրում (դրանով հաճախ խփում էին իրեն). բայց, դրա փոխարեն, պատկառանքով էր վերաբերվում լավ հագնված մարդկանց… Հաչում էր նրանց վրա, այնչափ, որ իմացնի, թե մարդ է գալիս… Իսկ քյոխվի կամ գզրի վրա չէր հաչում, մի երկու բերան «հաֆ» էր անում, կլանչելու պես ու մռռոցով քաշվում մի կողմ։ Վախենում էր…

4. Վերնագրիր առաջին հատվածը:

<<Իմ զարմանալի շունը>>